İçeriğe geç

Yazılar

Psikodinamik Psikoterapi Nedir?

Dalları ve kökleri görünen bir ağacın eski, kâğıt üzerine çizimi

Kısa cevap

Psikodinamik psikoterapi, kişinin güncel güçlüklerini; duyguları, ilişkileri, yaşam öyküsü ve her zaman farkında olmadığı iç süreçlerle birlikte anlamaya çalışan bir psikoterapi yaklaşımıdır. Kökleri psikanalitik kurama dayanır ve belirtilerin yanı sıra onların kişinin yaşamında taşıdığı anlamla ilgilenir.

Ergen ve yetişkinlerle çalışmalarımı psikodinamik yönelimli olarak sürdürüyorum. Bu yazıda bu yaklaşımın temel düşüncelerini, seanslarda neler olduğunu ve kimler için uygun olabileceğini anlatmaya çalışacağım.

Psikodinamik yaklaşımın temel düşünceleri nelerdir?

Psikodinamik psikoterapi birkaç temel düşünceye dayanır:

  • Her şeyin farkında değiliz. Duygularımızı, seçimlerimizi ve ilişkilerimizi etkileyen bazı süreçler, her zaman bilinçli olarak fark ettiğimiz şeyler değildir.
  • Geçmiş ile bugün arasında bağ vardır. Erken ilişkilerde ve yaşam öyküsünde edindiğimiz deneyimler, bugün kendimizi ve başkalarını nasıl algıladığımızı etkileyebilir.
  • Bazı örüntüler tekrar eder. Farklı ilişkilerde benzer duygular yaşamak ya da benzer durumların içinde kendini bulmak, anlaşılmaya değer örüntülere işaret edebilir.
  • Duygular önemlidir. Çelişkili, zor ya da ifade etmesi güç duyguların konuşulabilmesi çalışmanın merkezinde yer alır.

Seanslarda neler olur?

Psikodinamik psikoterapide seanslar genellikle önceden belirlenmiş bir gündemle ilerlemez. Kişi o gün aklına gelenleri, yaşadıklarını, duygularını ve düşüncelerini olabildiğince serbestçe konuşmaya davet edilir. Terapist dikkatle dinler; konuşulanlar arasındaki bağlantıları, tekrar eden temaları ve kişinin kendisi için anlamlı olabilecek noktaları birlikte düşünmeye açar.

Terapötik ilişkinin kendisi de çalışmanın bir parçasıdır. Kişinin terapistle kurduğu ilişkide ortaya çıkan duygular, diğer ilişkilerinde neler yaşadığını anlamak için değerli bir kaynak olabilir.

Görüşmeler genellikle haftada bir, 45 dakika olarak yapılır. Seans süresi, sıklığı ve gizlilik gibi pratik konulara Psikoterapi Süreci sayfasından ulaşabilirsiniz.

Diğer yaklaşımlardan farkı nedir?

Psikoterapide farklı kuramsal yaklaşımlar vardır ve her birinin kendine özgü bir odağı bulunur. Örneğin bilişsel davranışçı terapi genellikle daha yapılandırılmıştır; güncel düşünce ve davranış örüntülerine ve belirli becerilerin geliştirilmesine odaklanır.

Psikodinamik psikoterapi ise güçlüğün ortadan kaldırılmasının yanı sıra, onun neden ortaya çıktığını ve kişinin yaşamında hangi anlamı taşıdığını anlamaya önem verir. Bu iki yaklaşım birbirinin rakibi değildir; hangi yaklaşımın uygun olduğu kişinin ihtiyacına, başvuru nedenine ve beklentilerine göre değişebilir. Psikodinamik psikoterapi, etkililiği bilimsel araştırmalarla incelenmiş yaklaşımlardan biridir (Shedler, 2010).

Kimler için uygun olabilir?

Psikodinamik psikoterapi; kaygı, mutsuzluk, ilişki sorunları, kayıplar ya da özgüvenle ilgili güçlükler yaşayan kişiler için uygun olabilir. Bunun yanı sıra belirli bir şikâyeti olmasa da kendini daha iyi tanımak, hayatında tekrar eden durumları anlamak ya da neden hep benzer noktalarda zorlandığını merak eden kişiler için de anlamlı bir çalışma alanı sunar.

Yetişkinlerle çalışma biçimime ilişkin ayrıntıları Yetişkin Psikoterapisi, ergenlerle çalışma biçimime ilişkin ayrıntıları ise Ergenlerle Psikoterapi sayfasında bulabilirsiniz.

Psikodinamik psikoterapi ne kadar sürer?

Psikodinamik psikoterapinin herkes için geçerli, önceden belirlenmiş bir süresi yoktur. Uzun süreli psikodinamik psikoterapinin özellikle karmaşık ve uzun süredir devam eden güçlüklerde etkili olabildiğini gösteren araştırmalar bulunuyor (Leichsenring ve Rabung, 2008). Bazı çalışmalar belirli bir odak etrafında daha kısa sürebilirken, kişinin kendini ve ilişkilerini daha derinlemesine anlamaya yönelik çalışmalar daha uzun sürebilir. Sürecin nasıl ilerlediği ve ne zaman sonlandırılabileceği zaman içinde birlikte değerlendirilir.

Nasıl başlanır?

İlk görüşmeler, sizi psikoterapiye getiren nedenleri ve bu dönemde yaşadığınız güçlükleri anlamaya yönelik bir değerlendirme sürecidir. Psikodinamik psikoterapinin sizin için uygun olup olmadığını birlikte düşünmek için Randevu & İletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.

Kaynaklar

  1. Leichsenring, F., & Rabung, S. (2008). Effectiveness of long-term psychodynamic psychotherapy: A meta-analysis. JAMA, 300(13), 1551–1565. doi.org/10.1001/jama.300.13.1551
  2. Shedler, J. (2010). The efficacy of psychodynamic psychotherapy. American Psychologist, 65(2), 98–109. doi.org/10.1037/a0018378

Klinik Psikolog Hatice Hazal Çelik

Ankara Çankaya'da ve online olarak çocuk, ergen ve yetişkinlerle psikoterapi çalışmaları sürdürüyor. Hakkımda →

İlgili çalışma alanı: Yetişkin Psikoterapisi