Terapiye Ne Zaman Gitmeli? Destek Almayı Düşündüren İşaretler

Bu yazıda terapiyi düşündüren işaretleri, insanların sık yaşadığı tereddütleri ve ilk adımı nasıl atabileceğinizi ele alıyorum.

Hangi işaretler destek almayı düşündürür?

• Uzun süren duygular: haftalardır geçmeyen mutsuzluk, kaygı, öfke ya da boşluk hissi (mevsimle gelen değişimler için bkz. Kış Mevsimi ve Mutsuzluk)
• Günlük yaşamda zorlanma: uyku, iştah, iş ya da okul düzeninde belirgin değişiklikler
• Tekrarlayan örüntüler: ilişkilerde benzer sorunların tekrar tekrar yaşanması
• Zorlu yaşam olayları: kayıp, ayrılık, taşınma, iş değişikliği, hastalık gibi dönemler
• Baş etme yollarının işe yaramaması: eskiden iyi gelen şeylerin artık yetmemesi
• Kendini tanıma isteği: belirli bir sorun olmasa da kendini daha iyi anlamak

Bu işaretlerden biri ya da birkaçı tanıdık geliyorsa, bir uzmanla görüşmek durumu birlikte değerlendirmek için iyi bir başlangıç olabilir.

“Benim sorunum terapiye değer mi?”

Bu, en sık duyduğum tereddütlerden biridir. Terapi yalnızca ağır durumlar için değildir; pek çok farklı duygusal zorlukta yardımcı olabilir (National Institute of Mental Health, t.y.). İnsanlar çoğu zaman bir şeyin yolunda gitmediğini hisseder ama bunu anlatacak sözcükleri bulamaz. Terapi, yaşadıklarınızı yargılanmadan konuşabileceğiniz ve anlamını birlikte düşünebileceğimiz bir alandır.

Başka sık tereddütler de vardır:

• “Kendi başıma halletmeliyim.” Destek istemek bir zayıflık değil, kendinize gösterdiğiniz bir özendir.
• “Ne anlatacağımı bilmiyorum.” İlk görüşmede ne anlatmanız gerektiğini bilmeniz beklenmez; konuşma kendi içinde şekillenir.
• “Arkadaşlarımla konuşmak yetmiyor mu?” Yakınlarla konuşmak değerlidir. Terapi ise tarafsız, gizlilik içinde ve düzenli bir çerçeve sunar.

Terapiye gitmek için bir tanı gerekir mi?

Hayır. Terapiye başvurmak için bir tanı almış olmanız ya da yaşadığınız şeyin bir adı olması gerekmez. Pek çok kişi, sadece “bir şeyler yolunda gitmiyor” duygusuyla gelir. Sorunu tanımlamak çoğu zaman sürecin kendisinin bir parçasıdır ve zaman içinde birlikte netleşir.

Terapide ne olur?

Ben ergen ve yetişkinlerle psikodinamik yönelimli çalışıyorum. Bu yaklaşımda yalnızca bugünkü sorunlara değil, bu sorunların geçmiş deneyimlerle ve ilişki örüntüleriyle bağlantısına da bakarız. Bu yaklaşımı Psikodinamik Psikoterapi Nedir? yazısında anlattım.

Seanslar 45 dakika sürer ve genellikle haftada bir yapılır. İlk görüşmeler, neye ihtiyaç duyduğunuzu birlikte anlamaya ayrılır. Sürecin işleyişi hakkında daha fazla bilgiyi Psikoterapi Süreci sayfasında bulabilirsiniz.

Psikoloğa mı, psikiyatriste mi gitmeliyim?

İlaç tedavisi gerekip gerekmediğini psikiyatrist değerlendirir; psikolog ise psikoterapi ile çalışır. Hangisiyle başlayacağınızdan emin değilseniz Psikolog ile Psikiyatrist Arasındaki Fark yazısı yol gösterici olabilir. Gerekli gördüğümde danışanlarımı psikiyatri değerlendirmesine yönlendiririm.

Hangi durumlar acildir?

Kendinize ya da başkasına zarar verme düşünceleri, yoğun umutsuzluk veya güvenliğinizi tehdit eden bir durum varsa beklemeyin: 112 Acil Çağrı Merkezi’ni arayın ya da en yakın acil servise başvurun.

İlk adımı nasıl atabilirsiniz?

• Aklınızdaki soruları ve sizi zorlayan durumları kısaca not edin.
• Uzmanın çalıştığı alanlara ve yaklaşımına bakın.
• Yüz yüze mi, online mı görüşmek istediğinize karar verin.
• İlk görüşmeyi bir tanışma olarak düşünün; kendinizi rahat hissedip hissetmediğiniz de önemlidir. Araştırmalar, terapist ile danışan arasındaki ilişkinin terapinin etkisinde önemli bir rol oynadığını gösteriyor (Wampold, 2015).

Çalışma biçimimi Yetişkin Psikoterapisi sayfasında bulabilirsiniz. Görüşme planlamak için Randevu & İletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.